Hoe kun je goed samenwerken zonder van elkaar te weten wat de ander als persoon heeft gevormd?Â
Ieder gedraagt zich anders en reageert ook anders op situaties. Je bent het je niet altijd bewust, maar jouw gedrag is ingegeven door eerdere ervaringen in je leven. Door het gezin waar je opgroeide, wat je op school meemaakte, belangrijke keuzes die je maakte, hele fijne of traumatische gebeurtenissen.Â
📃 Download hier de stapsgewijze instructie voor deelnemers
De werkvorm Levenslijn
Goed nieuws: om dit van elkaar te weten hoef je niet jarenlang met elkaar samen te hebben gewerkt. Of bij urenlange koffiegesprekken van elkaar te horen wat je allemaal hebt meegemaakt. Het kan relatief  snel, met ruime aandacht voor echt luisteren en bezinning. Je kunt het als teamleider zelf organiseren en begeleiden. Of je vraagt een buitenstaander dit te faciliteren.
Zo had ik op een ochtend een teamsessie met een vijfkoppig team.
We hadden er de hele ochtend voor uitgetrokken. Vooraf wisten ze wat we zouden gaan doen. Eén deelnemer zei vooraf er best moeite mee te hebben zijn verhaal te delen. Nadat ik had gezegd dat hij alleen hoefde te delen wat hij wilde, was hij gerustgesteld.
Ik had ze gevraagd zich voor te bereiden door alle ups en downs van hun leven op een rijtje te zetten. Onderin dit artikel vind je een link naar de instructie op een A4'tje.
Bij de start van sessie vertelde ik dat elke collega een kwartier mocht vertellen of zijn of haar leven. Dat ze in hun verhaal niet onderbroken zouden worden door vragen of opmerkingen. En bijna overbodig om te zeggen: dat alles wat ze zouden delen binnen de groep zou blijven.
Elke deelnemer kreeg een flip-overvel en een stift. Ze kregen een de tijd om hun levenslijn op papier te zetten. Ik vroeg ze om zich te beperken tot de meest essentiële gebeurtenissen in hun leven. Een enkeling was na tien minuten al klaar, die kon koffie gaan drinken. De meesten hadden twintig minuten nodig.
Onverdeelde aandacht voor ieders verhaal
Ik vroeg wie er als eerste zijn verhaal wilde vertellen. Andries stond op, hing zijn levenslijn op en begon te vertellen. Na een kwartier was hij klaar. Het was een monoloog waarin alles voorbij kwam. Van fijne gebeurtenissen tot ook twee zeer heftige dingen die hem waren overkomen. Dat ie trots was hier toch te staan. Zijn collega's hadden aan zijn lippen gehangen.
Zijn verhaal ze echt had ze bijzonder geraakt. En voor zijn teamgenoten vielen een paar puzzelstukjes op hun plaats. Oh, nú begrijp ik waarom je het lastig vindt om complimenten te ontvangen. En: nu snap nu echt wat jou zo'n goeie bemiddelaar heeft gemaakt.
Na dit eerste verhaal was het even stil. Andries was opgelucht en blij dat hij dit eindelijk had mogen vertellen. Zonder dat hij een oordeel voelde.
De collega die hierna haar verhaal vertelde bleef zitten, natuurlijk ook prima. Zij hield het niet droog en zo ook een paar teamgenoten. Er werd ook flink gelachen. Maar altijd met respect voor elkaar.
Hierna was het tijd voor een pauze. Bij de koffie en thee zag ik mooie gesprekken ontstaan. Er werd doorgepraat over de twee verhalen. Ik zag twee collega's elkaar een flinke omhelzing geven.
Lang verhaal kort: het was een ochtend die ze niet snel zouden vergeten.
De deelnemer die vooraf weerstand voelde zei: ik had gedacht dat ik dit allemaal toch zou vertellen. Maar het voelde goed.
Na alle vijf de verhalen hadden we de tijd genomen voor reflectie. Het team ontdekte wat het in stressvolle situaties lastig maakte om elkaar te blijven vinden. "Geen wonder dat we ons dan terugtrekken. Laten we juist als druk hoog is is elkaar blijven opzoeken." Ze maakten hier een paar praktische en haalbare procesafspraken over.
Inmiddels zijn we een jaar verder. Ik sprak laatst de teamleider. Hij zei dat het effect van deze sessie nog steeds merkbaar is.
Hoogtepunten, dieptepunten, keuzes en lessen die je hebben gevormd als mens en leider. Het resultaat? Meer zelfkennis, herkenning en verbinding binnen je team.
📥 Deze werkvorm kun je met je eigen team doen
📃 Download hier de stapsgewijze instructie voor deelnemers
Wil je dit soort processen professioneel leren faciliteren?
Overweeg dan eens de training Faciliteren als een Pro: ontwerpen van meetings en workshops, werkvormen, omgaan met lastige situaties en nog veel meer. Naar de training.
